Eerstelijnszones

Minister Vanduerzen liet er op de eerstelijnsconferentie (16/2/2017) geen twijfel over bestaan: Zorg moet dichter bij de cliënt, de persoon met een zorgnood. 

Tendensen zoals toename van chronisch zieken, multimorbiditeit en vermaatschappelijking van de zorg maken dat meer synergie tussen welzijn en gezondheid nodig is. Zorg moet ook toegankelijker voor iedereen en de strijd tegen armoede kan efficënter als de krachten gebundeld worden.

Mooie woorden, maar wat betekent dat nu in de praktijk? Het houdt een volledige hervorming in van de eerstelijn in Vlaanderen, met to do's voor de overheid, de burger en de zorgverstrekkers. De eerstelijn zal gaan samenwerken in kleine, logische gehelen, de eerstelijnszones.

Wat is nu zo'n eerstelijnszone? Het is een samenwerkingsverband waarbinnen verantwoordelijkheiden worden opgenomen voor de bevolking van zulke zone, een gebied van 75000 à 125000 inwoners. Een gebied waarbinnen zorg, welzijn en gezondheid elkaar vinden en ondersteunen. 

De (in totaal 16) taken van een eerstelijnszone zullen aanvankelijk beperkt worden tot drie prioritaire taken: 

1) Ondersteunen kringwerkingen + stimuleren interdisciplinaire   samenwerking

2) Bevorderen inhoudelijke afstemming tussen preventie, curatie, rehabilitatie, begeleiding, ondersteuning,…in welzijn en gezondheid

3) Ondersteuning bij de toepassing van de (nog te ontwikkelen) methodiek rond geïntegreerde zorgplanning voor de persoon met een zorgnood.

Wie zit er in een eerstelijnszone? In principe alle partners uit zorg, welzijn en gezondheid. De verplichte partners zijn de volgende:

- Zorggebruikers en mantelzorgverenigingen
- Huisartsen / Thuisverpleegkundigen / Kinesitherapeuten / Tandartsen / Psychologen / Apothekers
- Lokale besturen en OCMW’s
- Woonzorgactoren / Diensten gezinszorg en aanvullende thuiszorg / Diensten oppashulp / Lokale dienstencentra 
- Diensten maatschappelijk werk van de ziekenfondsen / CAW / Huizen van het kind / CLB

Een eerstelijnszone zal worden aangestuurd door een zorgraad, met vertegenwoordigers vanuit bovenstaande groepen.

Hoe situeert een eerstelijnszone zich in het grotere geheel? Verschillende eerstelijnszones vormen een regionale zorgzone. Daarbinnen situeren zich de LOGO', de palliatieve netswerken en samenwerkingsverbanden, multidisciplinaire begeleidingsequipes voor palliatieve verzorging, regionale expertisecentra dementie, overlegplatforms geestelijke gezondheidszorg. Het Vlaams instituut voor de eerstelijn bundelt dan weer alle regionale zorgzones en zal voornamelijk ondersteuning bieden via éénlijn.be, expertisepunt mantelzorg, samenwerkingsplatform eerstelijnszorg.

Tijdspad

De minister wenst de zones bottom up te laten groeien. Eind december moeten de aanvragen voor de eerstelijnszones ingediend zijn, tegen maart wordt beslist wie een erkenning krijgt. Erkende eerstelijnszones krijgen personeel gedetacheerd vanuit de huidige SEL en LMN. Vanaf 2019 zullen de eerstelijnszones daarvoor rechtreeks beroep kunnen doen op financiering van de overheid (de huidige SEL, LMN en GDT middelen).

Taken voor SEL Amberes

In de periode tussen juni en oktober vindt er per huidige zorgregio een infomoment plaats. Deze infomomenten worden georganiseerd  door SEL en LMN. 

- 13/06/2017: Infomoment Regio Mortsel

- 14/09/2017: Infomoment Regio Antwerpen

                       Presentatie infomoment ELZ Antwerpen

                       Invuldocument oproep trekkers / ondersteuners / deelnemers potentiële zones

- 26/09/2017: Infomoment Regio Brasschaat

- 05/10/2017: Infomoment Regio Schilde

 Nuttige links en documenten:

  • De beleidsvisie van Minister Vandeurzen aangaande de vorming van eerstelijnszones in Vlaanderen:

https://www.zorg-en-gezondheid.be/sites/default/files/atoms/files/CELZ%20beleidstekst%20hervorming%20eerstelijnszorg.pdf

  • De slottoespraak van Minister Vandeurzen op de eerstelijnsconferentie op 16 februari 2017:

https://www.zorg-en-gezondheid.be/sites/default/files/atoms/files/Tekst%20slottoespraak%20-%20Jo%20Vandeurzen.pdf

  • Oproep tot het vormen van eerstelijnszones door het agentschap Zorg en Gezondheid:

https://www.zorg-en-gezondheid.be/per-domein/eerste-lijn/eerstelijnszone

  • Het webformulier tot het opstarten van een eerstelijnszone:

https://www.zorg-en-gezondheid.be/aanvraag-van-een-eerstelijnszone

  • Enkele veel gestelde vragen in verband met het opstarten van een eerstelijnszone aan het agentschap Zorg en Gezondheid:

https://www.zorg-en-gezondheid.be/veelgestelde-vragen-over-de-hervorming-van-de-eerstelijnszorg